अ- अ अ+
National Emblem
Login

अर्थ व सांख्यिकी आयुक्तालय

नियोजन विभाग, महाराष्ट्र शासन

नवीन संदेश

🟠 अर्थ व सांख्यिकी आयुक्तालयांतर्गत सुरू असलेल्या सर्व आज्ञावलींच्या माहिती नोंदणीकरीता CES ऑनलाईन ॲप्लिकेशन या टॅबचा वापर करण्यात यावा. 🟠 मुख्यमंत्री फेलोशिप कार्यक्रम-2026-मुलाखतीसाठी निवड करण्यात आलेल्या उमेदवारांची यादी 🟠 मुख्यमंत्री फेलोशिप कार्यक्रम २०२६-२७ साठी ऑनलाईन अर्ज प्रक्रिया सुरू 🟠 महाराष्ट्राची आर्थिक पाहणी २०२५-२६ ठळक मुद्दे -इंग्रजी 🟠 महाराष्ट्राची आर्थिक पाहणी २०२५-२६ ठळक मुद्दे -मराठी 🟠 महाराष्ट्रात PLFS आणि ASUSE या सर्वेक्षणांसाठी खाजगी संस्थेच्या निवडीकरीता निविदा सुचनासंबधी जाहिरात 🟠 बाह्ययंत्रणाव्दारे अर्थ व सांख्यिकी संचालनालयामध्ये शिपाई आणि चालक म्हणून काम करण्यासाठी मनुष्यबळ पुरवण्यासाठी प्रस्ताव 🟠 संकेतस्थळावर प्रकाशन/कार्यालयीन आदेश, परीपत्रक अपलोड करण्याबाबत 🟠 अर्थ व सांख्यिकी आयुक्तालयांतर्गत सुरू असलेल्या सर्व आज्ञावलींच्या माहिती नोंदणीकरीता CES ऑनलाईन ॲप्लिकेशन या टॅबचा वापर करण्यात यावा. 🟠 मुख्यमंत्री फेलोशिप कार्यक्रम-2026-मुलाखतीसाठी निवड करण्यात आलेल्या उमेदवारांची यादी 🟠 मुख्यमंत्री फेलोशिप कार्यक्रम २०२६-२७ साठी ऑनलाईन अर्ज प्रक्रिया सुरू 🟠 महाराष्ट्राची आर्थिक पाहणी २०२५-२६ ठळक मुद्दे -इंग्रजी 🟠 महाराष्ट्राची आर्थिक पाहणी २०२५-२६ ठळक मुद्दे -मराठी 🟠 महाराष्ट्रात PLFS आणि ASUSE या सर्वेक्षणांसाठी खाजगी संस्थेच्या निवडीकरीता निविदा सुचनासंबधी जाहिरात 🟠 बाह्ययंत्रणाव्दारे अर्थ व सांख्यिकी संचालनालयामध्ये शिपाई आणि चालक म्हणून काम करण्यासाठी मनुष्यबळ पुरवण्यासाठी प्रस्ताव 🟠 संकेतस्थळावर प्रकाशन/कार्यालयीन आदेश, परीपत्रक अपलोड करण्याबाबत
Hon'ble Chief Governor Shri. Jishnu Dev Varma

श्री. ज‍िष्णू देव वर्मा

मा. राज्यपाल

Hon'ble Chief Minister Shri Devendra Fadnavis

श्री. देवेंद्र फडणवीस

मा. मुख्यमंत्री

Adv. Ashish Umadevi Nandkishore Jaiswal

ॲड. आशिष जयस्वाल

मा. राज्यमंत्री, नियोजन विभाग

Hon'ble Secretary and Development Commissioner, Planning Department Mrs. Shaila A. (IAS)

श्रीम. शैला ए. (भा. प्र. से.)

मा. सचिव व विकास आयुक्त, नियोजन विभाग

Hon'ble Commissioner Dr. Jyotsna Padiyar (IAS)

डॉ. ज्योत्स्ना पडियार
(भा. प्र. से.)

मा. आयुक्त

Hon'ble Special Commissioner Shri Krishna Phirke

श्री. कृष्णा फिरके

मा. विशेष आयुक्त

ध्येय

परीणामकारक व कार्यक्षम निर्णय घेण्याकरीता सक्षम यंत्रणेची उभारणी.

आयुक्तालयाव‍िषयी

अर्थ व सांख्यिकी आयुक्तालय ही राज्य शासनाची प्रमुख सांख्यिकीय संस्था म्हणून कार्यरत असून आयुक्तालयास राज्यातील सांख्यिकीय बाबींसाठी "नोडल एजन्सी" म्हणून घोषित करण्यात आले आहे. सांख्यिकीय बाबींसंबंधी राज्य आणि केंद्र सरकार मधील दुवा म्हणूनही अर्थ व सांख्यिकी आयुक्तालय काम पाहते.

दृष्टीक्षेपात महाराष्ट्रातील जिल्हे


अधिक माहितीसाठी जिल्ह्यावर क्लिक करा
मुंबई उपनगर मुंबई शहर रायगड रत्नागिरी कोल्हापूर भंडारा नंदुरबार सिंधुदुर्ग पालघर सांगली सातारा सोलापूर धाराशिव लातूर बीड अहिल्यानगर पुणे ठाणे नाशिक छत्रपती संभाजीनगर जालना परभणी हिंगोली नांदेड यवतमाळ चंद्रपूर गडचिरोली गोंदीया नागपूर वर्धा अमरावती वाशिम अकोला बुलढाणा जळगांव धुळे अमरावती विभाग छत्रपती संभाजीनगर विभाग कोकण विभाग नागपूर विभाग नाशिक विभाग पुणे विभाग

राज्य निर्देशक

भौगोलिक क्षेत्र
2011
3.08 लाख चौ. किमी
भारताचे महान‍िबंधक यांचे कार्यालय आणि जनगणना आयुक्त कार्यालय
एकूण लोकसंख्या
2011
1,123.74 लाख
भारताचे महान‍िबंधक यांचे कार्यालय आणि जनगणना आयुक्त कार्यालय
पुरुष लोकसंख्या
2011
582.43 लाख
भारताचे महान‍िबंधक यांचे कार्यालय आणि जनगणना आयुक्त कार्यालय
स्त्री लोकसंख्या
2011
541.31 लाख
भारताचे महान‍िबंधक यांचे कार्यालय आणि जनगणना आयुक्त कार्यालय
ग्रामीण लोकसंख्या
2011
615.56 लाख
भारताचे महान‍िबंधक यांचे कार्यालय आणि जनगणना आयुक्त कार्यालय
नागरी लोकसंख्या
2011
508.18 लाख
भारताचे महान‍िबंधक यांचे कार्यालय आणि जनगणना आयुक्त कार्यालय
लोकसंख्येची घनता
2011
365 प्रति चौ. किमी
भारताचे महान‍िबंधक यांचे कार्यालय आणि जनगणना आयुक्त कार्यालय
स्त्री - पुरुष प्रमाण
2011
929
भारताचे महान‍िबंधक यांचे कार्यालय आणि जनगणना आयुक्त कार्यालय
एकूण कुटुंबे
2011
244.22 लाख
भारताचे महान‍िबंधक यांचे कार्यालय आणि जनगणना आयुक्त कार्यालय
ग्रामीण कुटुंबे
2011
132.15 लाख
भारताचे महान‍िबंधक यांचे कार्यालय आणि जनगणना आयुक्त कार्यालय
नागरी कुटुंबे
2011
112.07 लाख
भारताचे महान‍िबंधक यांचे कार्यालय आणि जनगणना आयुक्त कार्यालय
एकूण लोकसंख्या
1 मार्च, 2026 रोजी
12.93 कोटी
राष्ट्रीय लोकसंख्या आयोग, भारत सरकार
पुरुष लोकसंख्या
1 मार्च, 2026 रोजी
6.73 कोटी
राष्ट्रीय लोकसंख्या आयोग, भारत सरकार
स्त्री लोकसंख्या
1 मार्च, 2026 रोजी
6.20 कोटी
राष्ट्रीय लोकसंख्या आयोग, भारत सरकार
ग्रामीण लोकसंख्या
1 मार्च, 2026 रोजी
6.55 कोटी
राष्ट्रीय लोकसंख्या आयोग, भारत सरकार
नागरी लोकसंख्या
1 मार्च, 2026 रोजी
6.38 कोटी
राष्ट्रीय लोकसंख्या आयोग, भारत सरकार
लोकसंख्येची घनता
1 मार्च, 2026 रोजी
420 प्रति चौ. किमी
राष्ट्रीय लोकसंख्या आयोग, भारत सरकार
स्त्री -पुरुष प्रमाण
1 मार्च, 2026 रोजी
922
राष्ट्रीय लोकसंख्या आयोग, भारत सरकार
जन्म दर
2023
14.0
नमुना नोंदणी पाहणी, भारताचे महान‍िबंधक यांचे कार्यालय
मृत्यू दर
2023
6.1
नमुना नोंदणी पाहणी, भारताचे महान‍िबंधक यांचे कार्यालय
अर्भक मृत्यू दर
2023
14
नमुना नोंदणी पाहणी, भारताचे महान‍िबंधक यांचे कार्यालय
पाच वर्षाखालील बालकांचा मृत्यूदर
2023
16
नमुना नोंदणी पाहणी, भारताचे महान‍िबंधक यांचे कार्यालय
नवजात शिशू मृत्यू दर
2023
11
नमुना नोंदणी पाहणी, भारताचे महान‍िबंधक यांचे कार्यालय
एकूण जनन दर
2023
1.4
नमुना नोंदणी पाहणी, भारताचे महान‍िबंधक यांचे कार्यालय
माता मृत्यु प्रमाण
2021-23
36
नमुना नोंदणी पाहणी, भारताचे महान‍िबंधक यांचे कार्यालय
दर हजार लोकसंख्येमागे शाळांमधील पटांवरील विद्यार्थ्यांची संख्या (इयत्ता 1 ली - 12 वी)
(2024-25)
166
UDISE +
स्त्री श‍िक्षकांची टक्केवारी
(2024-25)
52.09
UDISE +
प्रत‍ि 10 चौ. किमी. क्षेत्रफळामागे शाळांची संख्या
(2024-25)
3.50
UDISE +
स्थूल पटसंख्येचे प्रमाण - पायाभूत (पूर्व प्राथमिक - इयत्ता 2 री)
(2024-25)
40.80
UDISE +
स्थूल पटसंख्येचे प्रमाण - पूर्वाध्ययन (इयत्ता 3 री - 5 वी)
(2024-25)
105.30
UDISE +
स्थूल पटसंख्येचे प्रमाण - पूर्वमाध्यमिक (इयत्ता 6 वी - 8 वी)
(2024-25)
96.50
UDISE +
स्थूल पटसंख्येचे प्रमाण - माध्यमिक (इयत्ता 9 वी - 12 वी)
(2024-25)
82.10
UDISE +
स्थूल पटसंख्येचे प्रमाण - उच्च श‍िक्षण (वय 18-23 वर्षे)
(2021-22)
35.30
UDISE +
विद्यार्थी श‍िक्षक प्रमाण - पायाभूत (पूर्व प्राथमिक - इयत्ता 2 री)
(2024-25)
10.00
UDISE +
विद्यार्थी श‍िक्षक प्रमाण - पूर्वाध्ययन (इयत्ता 3 री - 5 वी)
(2024-25)
15.00
UDISE +
विद्यार्थी श‍िक्षक प्रमाण - पूर्वमाध्यमिक (इयत्ता 6 वी - 8 वी)
(2024-25)
24.00
UDISE +
विद्यार्थी श‍िक्षक प्रमाण - माध्यमिक (इयत्ता 9 वी - 12 वी)
(2024-25)
26.00
UDISE +
मुली-मुले समानता न‍िर्देशांक - पायाभूत (पूर्व प्राथमिक - इयत्ता 2 री)
(2024-25)
1.10
UDISE +
मुली-मुले समानता न‍िर्देशांक - पूर्वाध्ययन (इयत्ता 3 री - 5 वी)
(2024-25)
1.10
UDISE +
मुली-मुले समानता न‍िर्देशांक - पूर्वमाध्यमिक (इयत्ता 6 वी - 8 वी)
(2024-25)
1.00
UDISE +
मुली-मुले समानता न‍िर्देशांक - माध्यमिक (इयत्ता 9 वी - 12 वी)
(2024-25)
1.00
UDISE +
मुली-मुले समानता न‍िर्देशांक - उच्च श‍िक्षण (वय 18-23 वर्षे)
(2021-22)
0.90
UDISE +
गळतीचे प्रमाण - पूर्वाध्ययन (इयत्ता 3 री - 5 वी)
(2024-25)
0.00
UDISE +
गळतीचे प्रमाण - पूर्वाध्ययन (इयत्ता 3 री - 5 वी)
(2024-25)
0.00
UDISE +
गळतीचे प्रमाण - पूर्वमाध्यमिक (इयत्ता 6 वी - 8 वी)
(2024-25)
0.50
UDISE +
गळतीचे प्रमाण - पूर्वमाध्यमिक (इयत्ता 6 वी - 8 वी)
(2024-25)
0.60
UDISE +
गळतीचे प्रमाण - माध्यमिक (इयत्ता 9 वी - 12 वी)
(2024-25)
9.20
UDISE +
गळतीचे प्रमाण - माध्यमिक (इयत्ता 9 वी - 12 वी)
(2024-25)
7.30
UDISE +
पुरुष साक्षरतेची टक्केवारी
2011
88.38 %
भारताचे महान‍िबंधक यांचे कार्यालय आणि जनगणना आयुक्त कार्यालय
स्त्री साक्षरतेची टक्केवारी
2011
75.87 %
भारताचे महान‍िबंधक यांचे कार्यालय आणि जनगणना आयुक्त कार्यालय
एकूण साक्षरतेची टक्केवारी
2011
82.34 %
भारताचे महान‍िबंधक यांचे कार्यालय आणि जनगणना आयुक्त कार्यालय
श्रमशक्ती सहभाग दर (ग्रामीण)
2023-24
63.00 %
वार्ष‍िक अहवाल, नियतकाल‍िक श्रमबल पाहणी (पीएल्एफ्एस्)
श्रमशक्ती सहभाग दर (नागरी)
2023-24
53.60 %
वार्ष‍िक अहवाल, नियतकाल‍िक श्रमबल पाहणी (पीएल्एफ्एस्)
कामगार लोकसंख्या प्रमाण (ग्रामीण)
2023-24
61.60 %
वार्ष‍िक अहवाल, नियतकाल‍िक श्रमबल पाहणी (पीएल्एफ्एस्)
कामगार लोकसंख्या प्रमाण (नागरी)
2023-24
50.90 %
वार्ष‍िक अहवाल, नियतकाल‍िक श्रमबल पाहणी (पीएल्एफ्एस्)
बेरोजगारीचा दर (ग्रामीण)
2023-24
2.10 %
वार्ष‍िक अहवाल, नियतकाल‍िक श्रमबल पाहणी (पीएल्एफ्एस्)
बेरोजगारीचा दर (नागरी)
2023-24
5.20 %
वार्ष‍िक अहवाल, नियतकाल‍िक श्रमबल पाहणी (पीएल्एफ्एस्)
विजेचा एकूण वापर
2024-25
1,299.40 किलो वॅट तास
ऊर्जा मंत्रालय, केंद्र‍ीय व‍िद्युत प्राध‍िकरण, भारत सरकार
विजेचा घरगुती वापर
2024-25
290.90 किलो वॅट तास
ऊर्जा मंत्रालय, केंद्र‍ीय व‍िद्युत प्राध‍िकरण, भारत सरकार
विजेचा औद्योगिक वापर
2024-25
511.70 किलो वॅट तास
ऊर्जा मंत्रालय, केंद्र‍ीय व‍िद्युत प्राध‍िकरण, भारत सरकार
विजेचा कृषि वापर
2024-25
322.40 किलो वॅट तास
ऊर्जा मंत्रालय, केंद्र‍ीय व‍िद्युत प्राध‍िकरण, भारत सरकार
विजेचा व्यावसायिक वापर
2024-25
127.40 किलो वॅट तास
ऊर्जा मंत्रालय, केंद्र‍ीय व‍िद्युत प्राध‍िकरण, भारत सरकार
दर लाख लोकसंख्येमागे अनुसूचित वाणिज्यिक बँक कार्यालयांची संख्या
31 मार्च, 2025 रोजी
11.2
भारतीय रिझर्व बँक
अनुसूचित वाणिज्यिक बँक कार्यालयांमधील कर्ज-ठेवी प्रमाण
31 मार्च, 2025 रोजी
96.50 %
भारतीय रिझर्व बँक
बहुआयामी दारिद्र्य निर्देशांक
2019-21
0.033
निती आयोग, भारत सरकार
दर लाख लोकसंख्येमागे मोटर वाहनांची संख्या
31-03-2020
30,482
रस्ते वाहतूक आणि महामार्ग मंत्रालय
प्रति शंभर चौ. किमी. क्षेत्रामागे एकूण रस्त्यांची लांबी
31-03-2019
207 किमी
रस्ते वाहतूक आणि महामार्ग मंत्रालय
प्रति शंभर लोकसंख्येमागे इंटरनेट ग्राहकांची संख्या
30 सप्टेंबर, 2025 रोजी
88.12
भारतीय दूरसंचार न‍ियामक प्राध‍िकरण
अधिक माहिती

कार्ये

National Sample Survey(NSS) image

राष्ट्रीय नमुना सर्वेक्षण (एनएसएस)

केंद्र शासन 1950 पासून महत्वाच्या निवडक विषयांवर माहिती गोळा करण्यासाठी बहुउद्देशीय सामाजिक व आर्थिक नमुना पाहण्या आयोजित करीत असते. 1955 पासून म्हणजे राष्ट्रीय नमुना पाहणीच्या पुढे...

वार्षिक उद्योग पाहणी (वाउपा)

वार्षिक उद्योग पाहणी (वाउपा)

औद्योगिक सांख्यिकीमध्ये वार्षिक उद्योग पाहणी हे महत्त्वाचे स्त्रोत आहे. 2004 - 05 पर्यंत, केंद्रशासनाच्या माहितीवर आधारीत अहवाल तयार करण्यात येत होते. वाउपा 2005-06 पासून राज्य नमुन्यात पुढे...

Sustainable Development Goals image

शाश्वत विकास ध्येये

शाश्वत विकास ध्येय (SDGs) चे प्रमुख उद्दिष्टे म्हणजे सन 2०3० पर्यंत सर्वसमावेशक, शाश्वत व संतुलित विकास साध्य करून प्रत्येक नागरिकाच्या जीवनमानात सुधारणा घडवून आणणे होय. पुढे...

मूल्यमापन क्षेत्र काम

मूल्यमापन पाहणी

शासकीय योजनांच्या मूल्यमापनाचा उद्देश संबंधित योजना त्यांच्या अभिप्रेत उद्दिष्टांची पूर्तता करीत आहेत का आणि लक्ष्यित लाभार्थी गटापर्यंत अपेक्षित लाभ पोहोचत आहेत का, याचे परीक्षण करणे हा आहे. पुढे...

किंमत संकलन

प्रकाशने

महाराष्ट्राची आर्थिक आकडेवारी: अर्थ व सांख्यिकी आयुक्तालयामार्फत सदर प्रकाशन 1978 पासून प्रकाशित करण्यात येत आहे. या छोटेखानी पुस्तिकेमध्ये (Pocket Book) राज्याच्या पुढे...

किंमत संकलन

किंमती

अर्थव्यवस्थेतील किरकोळ चलनवाढ मापन करण्याकरिता पायाभूत वर्षाच्या तुलनेत सर्वसामान्य वस्तु आणि सेवांच्या किरकोळ किंमतीत झालेली वाढ ग्राहक किंमती निर्देशांकाद्वारे परिगणित करण्यात येते. पुढे...

किंमत संकलन

राज्य व्यवसाय नोंदवही

आयुक्तालयामार्फत ‘राज्य व्यवसाय नोंदवही (State Business Register)’ तयार करणे हा प्रकल्प हाती घेण्यात आला असून त्याअंतर्गत सर्व नोंदणीकृत व्यावसायिक संस्थांना एकाच पोर्टलवर आणले जाईल. पुढे...